L’Équipe: Mbappé strzela inaczej, bo biega inaczej

„Nie odchylaj się przy strzale”. To jedna z tych uwag, które piłkarz słyszy od pierwszych treningów. Po uderzeniu wysoko nad poprzeczką trenerzy powtarzają ją w małych klubach, akademiach i najlepszych ośrodkach szkoleniowych. Trzymaj ciało nad piłką, domknij strzał, nie uciekaj do tyłu. Zasada jest prosta i w wielu przypadkach słuszna, ale przy Kylianie Mbappé zaczyna się robić ciekawie.

Kapitan reprezentacji Francji często strzela tak, jakby łamał podstawowe zasady. Bywa odchylony do tyłu, traci równowagę, upada na bok, czasem kończy akcję niemal wślizgiem. Nie wygląda to jak pokaz techniki z podręcznika, a jednak piłka bardzo często leci tam, gdzie powinna. L’Équipe zwraca uwagę, że w przypadku Mbappé nie ma tu wielkiej sprzeczności. Francuz nie uderza w ten sposób mimo swojej szybkości, tylko właśnie przez nią.

Jeden z pracowników Realu Madryt, cytowany przez francuski dziennik, zauważa, że takie strzały pojawiają się u Mbappé najczęściej na końcu biegu. Francuz w pełnym sprincie potrafi mieć pierwszy pomysł, potem drugi, następnie jeszcze raz zmienić decyzję i dopiero wtedy finalizować akcję. W momencie strzału jego ciało nie zawsze jest ustawione idealnie. Czasem zostaje trochę z tyłu, czasem ucieka w bok, czasem wygląda, jakby nie miało prawa utrzymać równowagi po kontakcie z piłką.

Matthieu De Souza, inżynier biomechaniki ruchu, tłumaczy to przede wszystkim pracą dolnych partii ciała. Przy jednej z akcji z meczu z Norwegią, zakończonej strzałem w poprzeczkę, zwrócił uwagę, że Mbappé generuje w nogach tak dużą prędkość, iż nawet stopa podporowa nie zostaje całkowicie na ziemi, tylko przesuwa się do przodu. Francuz kończy ruch niemal na palcach. W ułamku sekundy próbuje przenieść energię biegu na piłkę, dlatego samo uderzenie jest krótsze i bardziej zwarte niż przy klasycznym strzale. Obniża biodra, ruch idzie bardziej poziomo i z tego biorą się pozycje, w których Mbappé wygląda na odchylonego albo kończy akcję niemal jak przy wślizgu.

Dla De Souzy nie jest to techniczny błąd, lecz bardzo skuteczne dostosowanie ciała do sytuacji. Mbappé uderza po sprincie, często przy pełnej prędkości, więc nie zatrzymuje się tylko po to, by ustawić się w idealnej pozycji. Dopasowuje strzał do tempa akcji. L’Équipe podaje tu przykład drugiej bramki Francuza w meczu z Senegalem. W takich momentach jego przewagą nie jest czystość ruchu, ale umiejętność zakończenia akcji wtedy, gdy większość napastników potrzebowałaby jeszcze jednego kroku.

Brice Guignard, wykładowca nauk o sporcie na uniwersytecie w Lyonie, dodaje kolejny szczegół. Jego zdaniem Mbappé czasem wypuszcza sobie piłkę trochę dalej, przez co w chwili strzału nie ma jej bardzo blisko stopy podporowej. Wtedy naturalnie odchyla ciało, żeby zmienić tor lotu, nadać piłce prędkość i odpowiednią rotację. Z boku może to wyglądać jak brak kontroli. W praktyce jest to sposób na oddanie strzału w sytuacji, w której inny zawodnik musiałby zwolnić albo zrezygnować z uderzenia.

Trudniej wyjaśnić podobne zachowania przy akcjach bardziej statycznych, gdy Mbappé nie wpada w pole karne na pełnej prędkości. Guignard zaznacza, że bez analizy w laboratorium można mówić tylko o przypuszczeniach. Być może chodzi o specyficzne czucie piłki, ustawienie stopy albo zwykły komfort Francuza, który lepiej czuje uderzenie przy lekkim odchyleniu ciała. De Souza uważa jednak, że źródło pozostaje podobne. Mbappé przez lata dostosował technikę do gry, w której wszystko trzeba robić jak najszybciej: bieg, decyzję, zamach i sam kontakt z piłką.

Ta nietypowa technika nie przeszkadza mu w skuteczności. Od początku mundialu Mbappé oddał dziewięć strzałów, siedem z nich było celnych, a cztery zakończyły się golami. Przed startem 1/16 finału, wśród zawodników z co najmniej 20 strzałami w trzech ostatnich mundialach, bez rzutów karnych, Francuz znajdował się na podium pod względem celności uderzeń. Jego 51,9% dawało mu trzecie miejsce za Neymarem i Viníciusem.

Mbappé czasem wygląda, jakby strzelał wbrew temu, czego trenerzy uczą na pierwszych zajęciach. Różnica polega na tym, że jego ciało pracuje w innym tempie niż u większości piłkarzy. Tam, gdzie ktoś inny musiałby najpierw opanować piłkę i poprawić pozycję, on potrafi od razu uderzyć. Nie zawsze wygląda to czysto, ale bardzo często działa.